Hà Nội đang đồng thời tung ra hai mũi nhọn chính sách để thúc đẩy phân khúc nhà ở xã hội (NƠXH): ban hành cơ chế ưu tiên đặc biệt cho người mua và quyết tâm hoàn thành chỉ tiêu 18.700 căn hộ trong năm 2026, cao gấp 3,6 lần năm trước.
Cơ chế mới: Không bốc thăm, không xét duyệt như thông thường
Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng vừa ban hành Quyết định số 37/2026/QĐ-UBND, có hiệu lực từ ngày 10/4/2026, quy định các tiêu chí để chủ sở hữu nhà và người sử dụng đất bị thu hồi khi thực hiện các dự án cải tạo, chỉnh trang đô thị được mua, thuê, thuê mua NƠXH theo từng trường hợp cụ thể trên địa bàn thành phố.
Điểm đột phá của chính sách này là hai nhóm đối tượng được giải quyết trực tiếp, không phải xếp hàng chờ đợi hay bốc thăm. Nhóm thứ nhất gồm những người đáng lẽ được nhận nhà tái định cư nhưng từ chối và có nguyện vọng chuyển sang mua NƠXH. Nhóm thứ hai là những hộ dân bị thu hồi đất nhưng theo quy định cũ không đủ tiêu chuẩn nhận nhà tái định cư, nay sẽ được hỗ trợ ưu đãi thông qua chính sách NƠXH.
Để đảm bảo đúng đối tượng, người dân cần đáp ứng các tiêu chí cụ thể, trong đó có: xác nhận của UBND xã/phường về việc thuộc diện bị thu hồi đất; chưa từng được mua hoặc thuê mua NƠXH tại Hà Nội; và thực sự gặp khó khăn về chỗ ở như bị thu hồi hết đất ở hoặc phần còn lại quá nhỏ không đủ diện tích xây dựng.
Quyết định 37 còn mở rộng đối tượng hỗ trợ tới những hộ không bị thu hồi hết đất nhưng diện tích còn lại quá chật chội so với số thành viên chẳng hạn hộ có trên 7 nhân khẩu hoặc từ 2 cặp vợ chồng trở lên cùng chung sống hoặc những hộ có nhà khác nhưng diện tích bình quân đầu người thấp hơn mức quy định tối thiểu của Chính phủ.
Quyết định này được ODT và các chuyên gia bất động sản đánh giá là bước đi mang tính đột phá, tháo gỡ nút thắt trong công tác giải phóng mặt bằng, đồng thời tạo thêm lựa chọn chỗ ở cho người dân nằm trong vùng ảnh hưởng của các dự án chỉnh trang đô thị.
Mục tiêu 18.700 căn: Áp lực lớn, quyết tâm cao
Song song với chính sách ưu tiên người mua, thành phố đang chạy đua với thời gian để hoàn thành chỉ tiêu phát triển NƠXH được Trung ương giao. Theo Nghị quyết 07 về chỉ tiêu phát triển NƠXH giai đoạn 2026-2030, Thủ tướng Chính phủ giao Hà Nội phát triển 84.000 căn hộ trong giai đoạn này, riêng năm 2026 cần hoàn thành khoảng 18.700 căn, cao gấp 3,6 lần so với số lượng thực hiện trong năm trước.
Đáng chú ý, năm 2027 được xác định là cao điểm phát triển NƠXH của Hà Nội, với khoảng 20.000 căn dự kiến hoàn thành, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị và cộng đồng doanh nghiệp.
Trước sức ép chỉ tiêu, chính quyền TP. Hà Nội cùng các chủ đầu tư đang đồng loạt đẩy nhanh tiến độ thi công, cải thiện hạ tầng và từng bước minh bạch thông tin dự án.
Một trong những dự án tiêu biểu là khu NƠXH Tân Lập tại xã Ô Diên do Công ty Cổ phần Đầu tư phát triển Ngôi sao Châu Á làm chủ đầu tư, với quy mô hơn 4.900 m², gồm một tòa chung cư cao 21 tầng và hai tầng hầm, cung cấp tổng cộng 459 căn hộ. Giá bán dự kiến khoảng 29 triệu đồng/m² (chưa bao gồm thuế, phí và kinh phí bảo trì), dự kiến tiếp nhận hồ sơ đăng ký từ ngày 1 đến 15/5 và hoàn thành vào quý IV/2027.
Tại nội đô, dự án NƠXH tại điểm X2, phường Lĩnh Nam do Tổng công ty Đầu tư và Phát triển nhà Hà Nội (Handico) làm chủ đầu tư được quy hoạch gồm 3 tòa chung cư cao 17 tầng nổi, 2 tầng hầm với 540 căn hộ, dự kiến hoàn thành vào năm 2027.
Ngoài ra, Công ty Cổ phần Cơ khí và Xây lắp số 7 (Coma7) cũng đang hoàn tất thủ tục pháp lý cho dự án 196 căn hộ tại xã Ngọc Hồi, hướng tới đủ điều kiện mở bán trong quý II/2026 và bàn giao vào quý IV/2027.
Về dài hạn, TP. Hà Nội đang nghiên cứu, đề xuất nhiều cơ chế mới trong Luật Thủ đô (sửa đổi) nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn cho phát triển NƠXH. Trong đó, đáng chú ý là định hướng cho phép chủ đầu tư dự án NƠXH chủ động quyết định cơ cấu diện tích căn hộ, đáp ứng đa dạng nhu cầu của người dân và nâng cao hiệu quả sử dụng
TS. Nguyễn Văn Đính, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, đánh giá nếu những cơ chế này được thông qua, thị trường NƠXH tại Hà Nội sẽ có thêm động lực phát triển, không chỉ về số lượng mà còn về chất lượng.